AMD (ATi)'nin üzerine uzun süredir haberler çıkan ve spekülasyonlaryapılan yeni nesil DirectX 10 destekli grafik işlemcisi R600'ünüzerindeki çalışmaların son noktaya geldiği şu günlerde, üreticitarafında resmi bilgiler de gelmeye başladı. Bu bilgilerin bir bölümünüforumlarımızda gün yüzüne çıktıkları anda yazmıştık. Dailytech sitesiise ATi'nin onayladığı resmiyet kazanmış R600 detaylarını bir başlıkaltında derlemiş gelin şimdi birlikte R600'ün ATi onaylı tekniközelliklerine birlikte bakalım.

Daha öncede belirttiğimiz gibi, ATi'nin yeni amiral gemisi R600 tam birtransistör arsızı diyebiliriz. Güncel birçok işlemciden daha fazlatransistöre sahip olan ATi R600'ün üzerinde 700 milyon transistörbulunuyor. Karşılaştırma yapmak gerekirse, R600'ün en azından şu aniçin en büyük rakibi olması muhtemel Nvidia'nın G80 grafik işlemcisiüzerinde 675 milyon civarı transistör bulunuyor. ATi'nin kendi içindekitransistör gelişimine baktığımızda ise firmanın daha önceki bayraktaşıyı grafik işlemcilerinden R580 üzerinde 384 milyon, R520'de ise 320milyon transistör bulunuyordu. 512-bit bellek veri yoluna sahip olanR600, bu özelliği ile rakip G80'nin 384-bit'lik veri yoluna karşı enazından kağıt üzerinde iddialı. Kağıt üzerinde iddialı diyoruz çünkürakamlar ne kadar büyük ve iddialı olsa bile, örneğin yüksek veri yolunitelik bir mimari ile birleşmedikten sonra açıkçası beklenilensonuçları da veremeyebilir. ATi'nin bu konuda yaptığı çalışmalarıgerçekten sır gibi saklaması performansa yönelik birçok bilgininspekülasyondan öteye gidememesine neden oluyor. Ayrıca, R600 aynı birönceki Radeon X1950 serisinden olduğu gibi kendi içinde GDDR4 ve GDDR3kullanan modellere sahip olacak. Açıkçası geçen yılın son dönemindeATi'nin R600'ün tepe modellirinin tamamında GDDR4 bellek kullanacağınıadair bilgiler de gelmişti fakat özellikle bellek üreticisi Samsung'unüretim kapasitesine yönelik beklediği rakamları tutturamamasından vehala GDDR4 belleklerin üretim maliyetlerinin beklenilenin üzerindeolması gibi sebeplerden dolayı ATi'nin böyle bir yola gittiği hattaNvidia'nın da G80'de GDDR4 bellek kullanmamasında bu sebeplerin etkiliolduğu söyleniyor. Zira aynı ATi'nin R580 grafik işlemcisinde olduğugibi Nvidia G80'nin mimarisininde GDDR4 bellek kullanımına yatkınolduğu biliniyor.




15-21 Mart arasında Hannover Almanya'da yapılacak dünyanın en büyükbilişim organizasyonlarından biri olan Cebit fuarında sahneye çıkacakolan ve takip eden süreçte satışına başlanacak R600'ün Cebit fuarındandaha önce 11-13 Mart tarihleri arasında Hollanda'da 45 ülkeden gelenbasın mensuplarına yönelik yapılacak toplantıda gün yüzüne çıkması vekullanılan yeni mimarinin tanıtılması bekleniyor. ATi R600'ün güçvereceği modellerin daha önce X2800 serisi olarak piyasaya çıkacağıtahmin edilirken son gelen resmi bilgilere göre, R600 serisi yenimodeller Radeon X2900 serisi olarak piyasaya çıkacaklar. Ayrıca R600'üntepe modeli olacak X2900XTX'e ait belirginleşen bilgileri yine dahaönce sizler ile paylaşmıştık. ATi tarafından da doğrulanan bu bilgileregöre, R600 tepe modeli X2900XTX'in iki farklı modeli olacak ki bunlar,perakende olarak satılacak "retai"l versiyonu ve "OEM"versiyonu.Bildiğiniz gibi iki modeli birbirinden ayıran temelfarklılıklar, boyları ve kullanacakları soğutma üniteleri olacak ki boyfarkını da kullanılan soğutma sisteminden kaynaklancağı biliniyor.Retail versiyonun boyunun 9,5 inç yani 24cm uzunluğunda olacak veanakart üzerinde çift slot kaplayacak. Kart üzerinde "Vapor Chambers"adı verilen üst seviye işlemcilerde de kullanılan özel bir soğutma, OEMversiyonda ise daha yalın ve sessiz bir soğutma kullanılacak ki zatenATi'nin R600'ünün Nvidia G80'e göre piyasaya çıkış konusunda geçkalmasının en önemli sebeplerinden biri olarak ta firmanın ciddişekilde alternatif soğutma senaryoları üzerinde çalışması ve olabileceken verimli ve ideal soğutma ünitesini kullanmak istemesi olduğubiliniyordu. ATi Radeon X2900XTX'in OEM versiyonu ise daha şimdidenboyu ile efsaneler arasına girmeyi başardı. Zira kart 12-inç yani 31,5cm'lik boyu ile piyasada satılan birçok kasa ile uyumsuz olacağınınsinyallerini şimdiden veriyor. Gerçi bu kartı almak isteyen ve uygunkasaya sahip olamayan kullanıcıların ekstra bir kasa alacak maddipotansiyele sahip olmaları düşünülebilir ama bu durum açıkçasıNvidia'nın çözümleri de dikkate alındığında ATi'ye eksi değer olarak tageri dönebilir.

ATi Radeon X2900XTX'in üzerinde 512-bit bellek veri yolu ile birlikte1GB GDDR4 bellek gelecek ki sadece bu iki donanımsal özellik bilebirçok kullanıcının ağzını şimdiden sulandırmaya başladı. Bilindiğigibi referans tasarım Radeon X2900XTX'in üzerinde Samsung üretimi GDDR4bellekler kullanılmakta. AMD (ATi) ilk etapta R600 tabanlı iki kartıpiyasaya sürecek bunlar, Radeon X2900XTX ve Radeon X2900XT modelleriolacak ayrıca ilerleyen zaman ile birlikte firmanın X2900XL gibi birmodeli piyasaya sürmesi de planlar arasında yer alıyor. X2900XTX'inaksine X2900XT modeli GDDR3 bellekler ile gelecek ve X2900XTX'e göredoğal olarak daha düşük saat hızlarına sahip olacak. Ayrıca referanstarasımlar açısından X2900XT modeli heatpipe (ısı boruları) kullananilk Radeon modeli olarak dikkatleri çekiyor.



Yine birçoğunuzun bildiği gibi bir süre öncesine kadar sürücülerkonusunda Nvidia'ya göre daha başarısız olduğu hatta daha iyi kartlarüretmesine rağmen sahip olduğu donanımsal gücü sürücüler ile hebaettiği söylenen ATi, özellikle birkaç aydır sürücüler konusunda daatağa geçtiği dikkatli gözlerden kaçmamıştır. Nvidia'nın G80 tabanlıGeForce 8 kartlarına yönelik hala ciddi şekilde yaşadığı Windows Vistauyumlu sürücüler konusunda ki sıkıntıların ATi tarafında açıkçası pekyaşanmayacağı ifade ediliyor. Hatırlarsanız sene başında Level505sitesininde gerçek olduğunu iddia ettiği fakat tartışmaları hala devameden R600 testlerinde kullandığı kartları ATi'nin Vista uyumlusürücüler konusunda gerekli yeterlilik çalışmalarının yapılması içinMicrosoft'a yolladığı ilk örnek kartlardan biri olduğu ifade edilmiştiki o zamanlardan ATi'nin Windows Vista uyumlu sürücüler konusunda ciddimesafe kat ettiğine dair de söylentiler çıkmaya başlamıştı. Ek olarakbelirtelim, ATi Radeon X2900XT modeli için hedef aldığı sürücü Catalyst8.36 olacak ve X2900XTX için WHQL destekli sürücülerin ise Mart içindehazır olması bekleniyor.

Kartın açıklanan diğer önemli özelliklerine baktığımızda, doğal olarkaR600 serisi Crossfire desteğine de sahip olacak. X2900 serisinde dahiliCrossfire köprüsü kullanılacak. Yakın zamanda X1900 serisinin güncelmodellerinde kullanılmaya başlanan doğal Crossfire desteği ve dahiliköprü ile ATi ilk Crossfire sistemlerinde kullanılan dıştan kablobağlanstısını kaldırarak Nvidia'nın SLI teknolosine benzer CF yapısınıdevrye sokmuştu. Ayrıca Radeon X2900 serinde Crossfire sistem kurmakiçin herhangi bir master kart kullanmaya da gerek yok. Üst seviye ikikart alınarak rahatlıkla Crossfire sistem kullanılabilecek. Ayrıca tümRadeon X2900 modelleri tek kablo üzerinde yüksek kalitede ses vegörüntü iletimi sağlayan ve geleceğin bağlantı arabirimi olarak görülenHDMI'a doğal destek verecekler. Gelelim en önemli konulardan birine,güç konnektörlerine. Daha önce haberlerini forumlarımızda da verdiğimizgibi Radeon X2900 üzerinde bir adet 6-pin ve bir adet te 8-pin'lik(2x4) VGA güç konnektörleri olacak. Kartın sahip olduğu güçkonnektörleri bazı güç kaynakları için ciddi sorun teşkil edebilecekgibi görünüyor ama konnektörlerin 6-pin'lik güç kablolarına yöneli geriuyumluluğa sahip olacakları ifade ediliyor.



ATi R600'ün güç vereceği kartların planlanan tarihlerde hazır olacağınıve firmanın tüm partnelerinin Cebit fuarında Radeon X2900 serisikartlarını sergilecekleri bildiriliyor. Fakar Cebit fuarında aynıNvidia'nın GeForce 8 lansmanında olduğ gibi üreticiler ilk etaptareferans tasarıma sahip Radeon X2900 modellerini sergileceyeckler fakatzaman ile birlikte özelleştirilmiş modellerde gün yüzüne çıkmayabaşlayacaktır. Son olarak şunu da belirtelim, ATi'nin R600'ünün bukadar geç kalmasının arkasında ki sebeplere baktığımızda, GDDR4 veGDDR3 belleklerin kullanımınının yanı sıra alternatif soğutma ve karttasarımıları üzerinde çalışmalar, revize edilen silikonlar ve birçokyerde belirtilmese bile geçtiğimiz aylarda tamamlanan satın alma süreciile birlikte AMD çatısı altına giren ATi'nin yaşadığı yenindenyapılanma süreci, R600'ün bugünlere kadar kalmasında ki en önemlisebepler arasında gösterilebilir. Şimdi ise ATi R600 tabanlı RadeonX2900 serisi artık hiç olmadığı kadar yakın bunu firmanın kartlarhakkında konuşmaya başlamasında da anlayabiliyoruz, bakalım R600beklentileri karşılayabilecek mi, hep birlikte göreceğiz.

Not: ATi tarafında kartların saat hızları hakkında yapılmış herhangibir açıklama yada doğrulama şu an için bulunmuyor. Fakat kartlarınkesinleşmiş saat hızlarının bu ayın sonuna doğru netleşmesi bekleniyor